piyasa yapmak ne demek?

Piyasa yapmak, finansal piyasalarda bir varlığın (örneğin hisse senedi, döviz, emtia) fiyatını manipüle etme eylemidir. Amaç, yapay bir talep veya arz oluşturarak yatırımcıları yanıltmak ve bundan kar elde etmektir. Bu genellikle yasa dışı ve etik olmayan bir davranıştır ve piyasa bütünlüğünü zedeler.

Piyasa yapmanın farklı yöntemleri vardır:

  • Pump and Dump (Pompalama ve Boşaltma): Bir varlığın fiyatını asılsız bilgilerle şişirerek diğer yatırımcıları cezbetmek ve fiyat yükseldiğinde pozisyonu kapatıp kar elde etmek. Bu eylem, diğer yatırımcıların zararına yol açar. (Pump and Dump)
  • Wash Trading (Yapay Alım Satım): Aynı kişi veya kurum tarafından aynı varlığın alınıp satılmasıyla yapay bir işlem hacmi oluşturmak. Amaç, piyasaya aktif bir ilgi varmış gibi göstermektir. (Yapay Alım Satım)
  • Front Running (Önceden İşlem Yapma): Müşteri emirlerinden veya kamuya açık olmayan bilgilerden yararlanarak kişisel çıkar sağlamak amacıyla işlem yapmak. (Önceden İşlem Yapma)
  • Spreading False Information (Yanlış Bilgi Yayma): Bir varlığın fiyatını etkilemek amacıyla kasıtlı olarak yanlış veya yanıltıcı bilgiler yaymak.

Piyasa yapma eylemleri, piyasaların şeffaflığına ve adaletine zarar verir ve yatırımcıların güvenini sarsar. Bu nedenle, birçok ülkede bu tür manipülasyonlar yasalarla yasaklanmıştır ve ciddi cezaları vardır.